Thị trường bảo hiểm Việt Nam có hàng trăm sản phẩm với tên gọi và điều khoản phức tạp. Không ít người mua bảo hiểm vì được tư vấn theo hướng có lợi cho đại lý hơn là phù hợp với nhu cầu thực tế. Dưới đây là cách nhận diện và tránh bẫy này.

Những sai lầm phổ biến nhất:

• Mua bảo hiểm nhân thọ có tích lũy thay vì bảo hiểm sức khỏe khi chưa có lớp bảo vệ y tế nào
• Mua theo cảm xúc hoặc vì nể tình quen biết với đại lý, không đọc kỹ điều khoản loại trừ
• Mua mức bảo hiểm quá thấp (underinsured) — tiết kiệm phí nhưng khi xảy ra sự cố không đủ bù đắp thiệt hại
• Chọn bảo hiểm hỗn hợp kỳ vọng sinh lời cao, nhưng thực tế lợi suất thấp hơn nhiều so với đầu tư riêng
• Bỏ hợp đồng giữa chừng vì áp lực tài chính — mất toàn bộ phí đã đóng trong những năm đầu

Checklist trước khi ký hợp đồng:

• Xác định rõ rủi ro lớn nhất bạn cần bảo vệ (sức khỏe, thu nhập, tài sản) trước khi nghe tư vấn
• Đọc kỹ phần “điều khoản loại trừ” — đây là danh sách những thứ bảo hiểm không chi trả
• So sánh ít nhất 3 sản phẩm từ các công ty khác nhau trước khi quyết định
• Tính toán tổng phí đóng trong 10–20 năm và so sánh với quyền lợi thực nhận
• Đảm bảo phí bảo hiểm không vượt quá 10% thu nhập hàng tháng để tránh áp lực bỏ hợp đồng

Nguyên tắc đơn giản: bảo hiểm tốt là bảo hiểm bạn hiểu rõ, đóng phí đều đặn được trong dài hạn, và chi trả đúng lúc bạn cần nhất. Nếu không giải thích được cho người thân hiểu sản phẩm mình đang mua, hãy dừng lại và tìm hiểu thêm.

Ngoài ra, hãy xem lại hợp đồng bảo hiểm mỗi 1–2 năm: khi thu nhập tăng, có con, mua nhà hoặc thay đổi sức khỏe — nhu cầu bảo hiểm cũng thay đổi theo.

Nguồn tham khảo: Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam (AVI) – Hướng dẫn người tiêu dùng; NerdWallet – “How to Choose the Right Insurance”